خلاقیت در لحظه تنها راه بقا در شرایط بحرانی است

فرشاد غلامی بازی‌ساز، در گفت‌وگو با خبرنگار مهر، با اشاره به تأثیر شرایط اخیر بر روند فعالیت‌های تولید بازی‌ها گفت: ما در حال حاضر بر روی پروژه‌های ساخت محیط‌های شبیه‌سازی کار می‌کنیم؛ بزرگ‌ترین چالشی که داشتیم، مربوط به پلتفرم‌ها و دسترسی‌هایی بود که وابسته به اینترنت بین‌الملل هستند.

وی ادامه داد: بزرگ‌ترین چالشی که در دو هفته گذشته برایمان پیش‌آمد این بود که با چالش عدم دسترسی به مستنداتمان مواجه شدیم. تمام مستنداتمان روی فضای ابری گوگل با اعضای تیم به اشتراک گذاشته شده بود که با قطع اینترنت به یک‌باره هیچ دسترسی‌ای به فایل‌ها برای ما امکان‌پذیر نبود. سیستم کنترل نسخه و مدیریت پروژه روی سرویس‌های آنلاین قرار داشت که دسترسی به آن‌ها نیز برای ما امکان‌پذیرنبود. این‌ها ناگهان و در عرض یک شب، به کلی قطع شدند و ما عملاً به هیچ‌چیز دسترسی نداشتیم. در نهایت مجبور شدیم برخی از کارها را بر اساس نسخه‌های قدیمی پیش ببریم و آن‌ها را به‌روز کنیم که واقعاً کار را بسیار دشوار کرد. تمام این مشکلات در حالی بود که ما باید بخشی از پروژه را تا پایان دی‌ماه تحویل می‌دادیم.

این بازی ساز گفت: با زحمت زیاد، بعد از حدود یک هفته و نیم، تنها موفق شدیم یک سند متنی را از فضای ابری گوگول دانلود کنیم. یکی دیگر از مشکلات‌مان دسترسی به موتور بازی‌سازی یونیتی بود. این ابزار برای ادامه‌ی فعالیت نیاز به دسترسی به اینترنت دارد و بخشی از سیستم‌های داخل شرکت در بازه زمانی قطعی اینترنت، اعتبار دسترسی خودشان را از دست داده بودند و امکان بهره‌برداری از آن‌های از بین رفته بود.

وی افزود: خوشبختانه دسترسی مان در یکی از لپ‌تاپ‌ها در روزهای قبل از قطعی، تمدید شده بود و فقط روی آن یک سیستم می‌توانستیم با آن موتور کار کنیم. از بین چهار پنج کامپیوتر شرکت، فقط یکی قابل استفاده بود و حتی برخی از ابزارهای ویرایشگر کدمان هم به دلیل وابستگی به اینترنت، از کار افتادند یا ابزارهای مربوط به هوش مصنوعی که حدود دو سال روی آن‌ها سرمایه‌گذاری کرده بودیم، کاملا از کار افتادند. ما برای افزایش سرعت و بهره‌بری تیم‌های موجود در شرکت، از ابزارهای هوش‌مصنوعی در تمام لایه‌های توسعه‌ی پروژه‌ها استفاده می‌کنیم. در زمان شروع پروژه‌ها و قراردادها با توجه به امکان دسترسی به این ابزارها، تمام زمان‌بندی‌ها و هزینه‌ها را تخمین زده‌ایم که متاسفانه ناگهان از دسترس خارج شدند.

غلامی گفت: این طور نیست که صرفاً به آن‌ها وابسته شده باشیم، بلکه کارمان کاملاً بر مبنای آن‌ها شکل گرفته بود. در نتیجه، زمان‌بندی‌ها و سرعت کارمان به شدت تحت تأثیر قرار گرفت و با مشکل مواجه شدیم.

وی افزود: بخشی از کارمان با یک شرکت در ترکیه بود که با آن‌ها هماهنگ کرده بودیم. طی این یک هفته، اصلاً نتوانستیم با آن‌ها ارتباط برقرار کنیم. این موضوع استرس زیادی ایجاد کرده بود، چون باید پروژه را تا پایان دی‌ماه تحویل می‌دادیم و به منابع و هماهنگی با آن‌ها دسترسی نداشتیم. فرصت کافی هم نبود. در نهایت با مذاکره و پذیرفتن مقداری ضرر، توانستیم زمان بیشتری بگیریم. کل این فرآیند پرچالش بود، ولی فعلاً گذراندیم. غر زدن فایده‌ای نداشت، پس جلو رفتیم.

این بازی‌ساز گفت: کار مهمی که الان داریم انجام می‌دهیم، این است که سعی می‌کنیم تمام ابزارها و پلتفرم‌های وابسته به زیرساخت خارجی و آنلاین را حتی با هزینه بالا و کیفیت پایین‌تر با جایگزین‌های داخلی عوض کنیم. مثلاً به جای فضای ابری گوگل، مجبور هستیم از یک پلتفرم متن‌باز رایگان (Next Cloud) روی سرور خودمان استفاده کنیم که امکانات مشابه، ولی محدودتری دارد. سیستم مدیریت نسخه و فایل‌های منابع‌مان را هم به سرور داخلی منتقل کرده‌ایم. البته این کار سرعت و کیفیت کارمان را پایین می‌آورد. مثلاً قبلاً برای برخی پردازش‌ها از ابزارهای هوش مصنوعی خارجی استفاده می‌کردیم که حالا با محدودیت مواجه شده‌ایم. نمی‌توانم عدد دقیقی بگویم، اما تأثیر این قطع ارتباط بر بهره‌وری و کیفیت کار، بدون شک بسیار زیاد بوده است.

شرایط اخیر باعث شد هزینه‌های تولید چند برابر شود

غلامی گفت: مسئله اصلی، فقط دسترسی به سرورهای قدرتمند نیست، بلکه قطع دسترسی به سرویس‌های حیاتی و اکوسیستمی است که کسب‌وکارمان روی آن‌ها ساخته شده بود. راه‌حل‌های فوری مانند راه‌اندازی یک مدل هوش مصنوعی روی یک جی‌پی‌یو داخلی، نه عملی هستند و نه اقتصادی. برای خدمت‌دهی به یک تیم ده‌نفره، نیاز به سرمایه‌گذاری چند میلیاردی در سخت‌افزار، زیرساخت خنک‌کنندگی و برق داریم و حتی در این صورت، تنها یک مشکل از ده‌ها مشکل وابستگی حل می‌شود.

وی افزود: این راه‌حل‌ها مقیاس‌پذیر نیستند و در بهترین حالت، یک توسعه‌دهنده را پوشش می‌دهند، نه یک مجموعه کامل تولید. هزینه واقعی این شرایط، فرسایشی و گسترده است.

این بازی‌ساز گفت: این شرایط، باعث می‌شود هزینه‌های تولید برای هر تیم چندبرابر شود و فشار روانی مضاعفی بر افراد وارد می‌آید. عملکرد تیم به شدت افت می‌کند، در حالی که انتظار از قیمت‌ها و زمان‌های قراردادها تغییر نکرده‌اند. این وضعیت، خلاقیت و انرژی تیم را به جای پیشبرد پروژه، صرف حل مسائل زیرساختی می‌کند.

وی افزود: در مواجهه با این شرایط، به نظر می‌رسد راهکار فوری و کلان از سوی نهادهای تصمیم‌گیر دور از ذهن است، چرا که آن‌ها در بطن چالش‌های روزمره تولید قرار ندارند. آنچه در حال حاضر قابل انجام است، هم‌اندیشی و اشتراک‌گذاری تجربیات میان تیم‌ها و شرکت‌های درگیر، تشکیل اجتماعاتی کوچک برای به اشتراک گذاشتن راهکارهای موقت، شناسایی جایگزین‌های بومی و تقسیم بار این چالش‌ها می‌تواند فشار را تا حدی کاهش دهد. در نهایت، تنها راه بقا برای تیم‌ها در این شرایط، همان خلاقیت در لحظه است. این یک جنگ فرسایشی است که ادامه آن، بیش از هر چیز به تاب‌آوری و انعطاف تیم‌ها وابسته است که با توجه به شرایط اقتصادی موجود، حتما ضربه بزرگی به بدنه‌ی تیم‌ها و استودیوهای فعال وارد می‌کند.